«Күнделікті дұрыс ас мәзірі»
дәмбике – Л.Н. Огриневич
Баланың дұрыс тамақтануы – оның денсаулығының, өсуі мен дамуының маңызды негізі. Күнделікті ас мәзірі құнарлы, әртүрлі және баланың жас ерекшелігіне сай болуы қажет.
Дұрыс тамақтануды ұйымдастыру бойынша пайдалы кеңестер:
1. Таңғы асты міндетті түрде ішкізіңіз.
Таңғы ас баланың оқуына, ойлауына және белсенділігіне қажетті күш береді. Таңғы асқа ботқа, жұмыртқа, сүзбе, ірімшік, нан және жеміс-жидек ұсынуға болады.
2. Ас мәзірін әртүрлі етіңіз.
Күнделікті тағам құрамында көкөністер, жемістер, ет, балық, жұмыртқа, сүт және қышқыл сүт өнімдері, дәнді дақылдар болғаны дұрыс.
3. Көкөніс пен жемісті көбірек ұсыныңыз.
Көкөністер мен жемістер дәрумендер мен минералдардың маңызды көзі. Баланың әртүрлі түстегі көкөніс пен жемістерді жеуіне жағдай жасаңыз.
4. Пайдалы сусындарды таңдаңыз.
Баланың шөлін басу үшін таза ауыз су берген дұрыс. Тәтті газдалған сусындар мен құрамында қанты көп сусындарды шектеген жөн.
5. Тәтті және зиянды тағамдарды шектеңіз.
Чипсы, фастфуд, тәтті газдалған сусындар, көп мөлшердегі кәмпит пен кондитерлік өнімдерді жиі бермеуге тырысыңыз.
6. Тамақтану тәртібін сақтаңыз.
Баланы күн сайын белгіленген уақытта тамақтануға үйретіңіз. Негізгі тамақтану арасында пайдалы жеңіл тағамдар – жеміс, йогурт, сүзбе немесе жаңғақтар ұсынылуы мүмкін.
7. Тамақтану кезінде асықтырмаңыз.
Бала тамақты асықпай, жақсылап шайнап жеуі керек. Тамақтану кезінде теледидар, телефон немесе планшет қолдануды шектеген дұрыс.
8. Баланы дұрыс тамақтануға өз үлгіңізбен үйретіңіз.
Балалар көбіне ата-анасының әдетін қайталайды. Сондықтан отбасы мүшелерінің өздері де пайдалы әрі теңгерімді тағамдарды таңдағаны маңызды.
Бір күндік ас мәзіріне мысал:
Таңғы ас:
Ботқа, жұмыртқа немесе ірімшік, жеміс, су немесе сүт.
Екінші таңғы ас:
Жеміс немесе табиғи йогурт.
Түскі ас:
Көкөністі сорпа, ет немесе балық, гарнир, көкөніс салаты, су немесе компот.
Бесін ас:
Сүзбе, айран немесе жеміс.
Кешкі ас:
Буға пісірілген ет немесе балық, көкөніс, қарақұмық немесе күріш, айран.
Есте сақтаңыз!
Дұрыс тамақтану – баланы шектеу емес, оның денсаулығына қамқорлық жасау. Баланың ас мәзірі жасына, денсаулық жағдайына және жеке қажеттіліктеріне сай болғаны жөн.
Денсаулықтың негізі – дұрыс тамақтану, жеткілікті қозғалыс және жақсы көңіл-күй!